Sanlıurfa 1920’de: Fransız İşgali ve Cumhuriyet’in Fotoğrafları

Sanlıurfa 100 Yıl Önce: Fransız İşgali ve Cumhuriyet Döneminin Fotoğraf Belgesi

1. Sanlıurfa’nın 1920’lerdeki Tarihi ve Coğrafi Yapısı

Sanlıurfa, tarihi ve kültürel zenginliğiyle Mezopotamya’nın önemli merkezlerinden biridir. 1920’lerde Osmanlı İmparatorluğu’nun çöküşü ve Fransız işgalinin başladığı dönemde, şehrin nüfusu ve ekonomisi büyük değişikliklere uğramıştı. Osmanlı döneminde Urfa Sancağı olarak bilinen bölge, Urfa Kalesi ve Gölbaşı çevresinde yoğunlaşmıştı. Şehir, Urfa Gölü (bugünkü Birecik Gölü) ve Fırat Nehri çevresinde kurulan köylerle çevrili bir yapıya sahipti. Bu dönemde, Urfa Kalesi (Halilullah Külliyesi) ve Ulu Cami gibi tarihi yapılar hala ayakta iken, modernleşme adımları henüz azdı. 1920’lerdeki Sanlıurfa, Arap ve Kürt nüfusunun yanı sıra Aleviler ve Sünniler arasında dinî ve etnik çeşitliliğe sahipti. Şehirde Urfa Medresesi, Şeyh Ahmet Medresesi ve Urfa Külliyesi gibi dini eğitim merkezleri faaliyet gösterirken, ticaret merkezleri de Urfa Kapısı ve Şehitler Meydanı çevresinde yoğunlaşmıştı. Fransız işgalinden önce, Osmanlı ordusu ve yerel milisler arasında çatışmalar yaşanırken, şehrin ekonomisi pamuk, zeytin ve tahıl ticaretine dayanıyordu.

2. Fransız İşgali Döneminde Sanlıurfa (1918-1923)

Fransızlar, Mudros Ateşkes Antlaşması (1918) sonrası Suriye ve Doğu Anadolu’yu işgal etmeye başladı. Sanlıurfa, Fransız Suriye Mandası’nın doğusundaki en önemli şehirlerden biri haline geldi. İşgal döneminde, Fransız askeri birlikleri şehri kontrol altına alarak askeri karakollar, polis istihbarat birimleri ve sivil idare kurumları kurdu.

Fransız İşgalinin Fotoğraf Belgesi

Fransız askerleri ve sivil idareciler: Şehir merkezinde Fransız bayrakları asılmış, sokaklarda Fransız askerleri dolaşırken, yerel halkın çoğu sessiz kalmak zorunda kaldı. Askeri karakollar: Urfa Kalesi’nde Fransız askerleri barınırken, Şehitler Meydanı’nda da bir askeri komutanlık binası inşa edildi. Sivil idarenin kuruluşu: Fransızlar, yerel Arap ve Türk aydınlarıyla işbirliği yaparak bir sivil idare kurumu kurdular. Bu dönemde, Fransızca okullar açılmaya başlandı. Ekonomik baskılar: Fransızlar, yerel tüccarları vergi ve gümrük politikalarıyla zorladılar. Urfa Gölü çevresindeki köyler, Fransız askeri birliklerine gıda ve malzeme tedarik etmek zorunda kaldı. Kültür ve din baskıları: Fransızlar, Cami ve Medreseler’i kapatma tehditleri altında tutarken, Hristiyan misyonerlik faaliyetlerini arttırdılar. Bu dönemde, Urfa’nın Aleviler ve Sünniler arasında gerilimler yaşandı.

3. Cumhuriyet Döneminde Sanlıurfa: Yeni Bir Dönem

1923’te Lozan Antlaşması ile Fransız işgali sona erdi ve Sanlıurfa, Türkiye’nin bir parçası oldu. Bu dönemde, Atatürk’ün modernleşme projeleri ile şehirde büyük değişiklikler yaşandı.

Cumhuriyet Döneminin Fotoğraf Belgesi

Askeri ve idari reformlar: Fransız işgalinden sonra, Türk ordusu şehri geri aldı. Urfa Kalesi’nde Türk askerleri yerleşirken, Türk Jandarma birlikleri kuruldu. Yeni şehir planları: Urfa’nın merkezinde yeni askeri ve idari binalar

İlgili mekanlar: ŞANLIURFA MÜZE MEYDANI · Taş Tepeler Arkeoloji Projesi Alanları · Akçakale Çarşı Kuyumcusu

İlgili Yazılar: Sanliurfa Ticaret Tarihi: Ipek Yolu Kavşagi · Sanliurfa Cumhuriyet Dönemi Tarihi · Şanlıurfa Mimari Eserleri

📬 Şanlıurfa Haftalık Bülten

Her hafta yeni mekanlar, etkinlikler ve gezi rehberleri doğrudan e-postanıza gelsin.

Abone Ol →